Van Pisano en Ghiberti tot Bernini en Rodin

Tijdens mijn studie kwam de hele Westerse beeldhouwkunst langs. Van Griekse beeldhouwers zoals Kritios (de ‘uitvinder’ van de contraposto-houding), Polycletos, en Phidias, tot moderne beeldhouwers zoals Henry Moore en Alberto Giacometti. En vele, vele, vele anderen daartussen in. Met uiteindelijk een bijzondere voorliefde voor beeldhouwers van de Renaissance (Donatello, Michelangelo, Cellini en Giambologna), de Barok (Bernini en Danti) en het einde van de negentiende eeuw (Rodin).

Mijn scripties over de sculptuur van kansels, gevels, deuren en koppen


De omweg van Rome naar Pisa
Battistero_Pisa

Paneel van de kansel van het Baptisterium in Pisa (Nico Pisano)

Dit werkstuk gaat over de relatie tussen de ontwikkeling van een klassieke beeldtaal bij Franse gotische kathedralen en de wedergeboorte van de klassieke beeldhouwkunst in Italië. Is de eerste een conditio sine qua non voor de tweede of niet?

Ik verken deze vraag door twee kunstenaars en vier van hun kunstwerken onder de loep te nemen die op het kruispunt staan van de Toscaans-Romaanse, gotische en nieuw-klassieke beeldhouwkunst: Nicola Pisano (werkzaam van ca. 1258 tot 1278) en zijn zoon Giovanni Pisano (ca. 1248-1319). Centraal staan vier gebeeldhouwde kansels die vader en zoon hebben gemaakt (in het baptisterium en de kathedraal van Pisa, de kathedraal van Siena en de Sant’Andrea in Pistoia).

 


 De nieuwe gevel van de kathedraal van Siena
Duomo_di_siena,_facciata_02

Kathedraal van Siena (Giovanni Pisano)

Ook dit werkstuk gaat over de relaties tussen Italië en Frankrijk. Meer in bijzonder over de wortels van de gevelsculptuur van de kathedraal van Siena, volgens sommigen de eerste ‘echt gotische’ kathedraal van Italië.

In dit werkstuk verdedig ik de stelling dat het veel te eenvoudig is om te zeggen dat de gevelsculptuur in Siena geïnspireerd is op de Franse gotiek. Er zijn ook Byzantijnse, Griekse en Toscaanse-Romaanse invloeden. Kortom, minder multicultureel had de gevel eigenlijk niet kunnen zijn.

 

 


Schaduw van de ziel
L: Buste van Kardinaal Scipione (Gian Lorenzo Bernini, 1632) en R: Portret van Paus Benedictus XV (Auguste Rodin, 1915)

Buste van Kardinaal Scipione (Gian Lorenzo Bernini) en Portret van Paus Benedictus XV (Auguste Rodin)

Dit werkstuk verkent welke wegen beeldhouwers hebben bewandeld om in hun portretbustes levensechtheid en gelijkenis te creëren. Twee beeldhouwers staan daarbij centraal: Gian Lorenzo Bernini (1598-1680) en Auguste Rodin (1840-1917), misschien wel de grootste sculpturale portrettisten van de geschiedenis. Hoe probeerden zij te overtuigen dat het om een echt, levend, compleet, persoon gaat? Mikten zij daarbij op een specifiek individu of niet? Welke sculpturale en compositorische middelen zetten ze daarbij in? Hoe droegen in hun werk technische aspecten van het beeldhouwen bij aan de levensechtheid en gelijkenis van hun portretten?


 Twee gebeeldhouwde poorten ontsloten
Twee gebeeldhouwde poorten

Paradijspoort (Lorenzo Ghiberti) en de Hellepoort (Auguste Rodin)

In dit werkstuk staan twee gebeeldhouwde deuren centraal, namelijk de Porta del Paradiso van Lorenzo Ghiberti (Paradijspoort, Florence, 1425-1452) en de Porte de l’Enfer van Auguste Rodin (Hellepoort, Parijs, 1880-1917). Eén vroeg-vijftiende eeuwse Florentijnse poort, voor de be- langrijkste toegang tot het Baptisterium van Florence, en één uit laat-negentiende eeuws Parijs, voor een nog niet bestaand museum van toegepaste kunst. Twee poorten die elk in hun eigen tijd en plaats geworteld zijn en die de artistieke handtekening dragen van hun makers. Hoe kan je deze twee poorten kunsthistorisch vergelijken?

 

 


 

Share on LinkedInTweet about this on TwitterShare on FacebookPin on PinterestShare on Google+Email this to someonePrint this page